Chống tham nhũng – quyết tâm đến cùng

Thứ Ba, 23.01.2018, 11:58

Sau hơn hai tuần xét xử và nghị án, sáng 22/1, Hội đồng xét xử của Tòa án nhân dân TP.Hà Nội đã tuyên án đối với bị cáo Đinh La Thăng và đồng phạm.

Cảm xúc khác nhau bởi bị cáo đầu vụ là Đinh La Thăng từng làm ủy viên Bộ Chính trị. Người bênh che, người lên án. Nhưng công là công, tội là tội. Vị trí, chức vụ càng cao, trách nhiệm càng nặng nề, hình phạt càng nghiêm khắc. Có những cảm xúc khác nhau vì đây là cuộc chiến đầy cam go thách thức.

Chống tham nhũng không có vùng cấm. Nói như vậy nhưng có làm được không? Bản án tòa tuyên hôm nay đối với các bị cáo Đinh La Thăng và các bị cáo khác, một lần nữa khẳng định Đảng ta quyết tâm “không có vùng cấm” trong cuộc chiến này. Bởi chống tham nhũng mà có vùng cấm là chúng ta nuôi dưỡng giặc trong nhà, không xóa bỏ được vùng cấm là chúng ta hẹn ngày buông súng đầu hàng.

Hơn 5 năm trước, khi Trung ương Đảng không đồng ý với đề nghị kỷ luật do Bộ Chính trị đưa ra, nhiều ý kiến lo ngại rằng có một lằn ranh thực sự rất khó vượt qua. Nhưng không ít ý kiến cho rằng nếu có lằn ranh, nếu có vùng cấm thì nó phải hiện hữu chứ không thể vô hình. Vì vậy nếu “chắc tay súng” chúng ta hoàn toàn có thể xóa bỏ nó.

Ông Phạm Thế Duyệt – nguyên Ủy viên Trường vụ, thường trực Bộ Chính trị khẳng định: “Làm việc là phải thận trọng, tôi đồng tình. Nhưng mà việc xử lí, việc kiểm điểm phải nghiêm túc. Đúng là đúng, sai là sai. Không thể có chuyện dĩ hòa vi quí. Mà nhất là những vụ việc ảnh hưởng đến toàn Đảng, ảnh hưởng đến toàn dân, ai cũng băn khoăn, ai cũng trăn trở, thì phải làm rõ, phải có kết luận”.

Ông Vũ Thế Hùng – nguyên Ủy viên của Uỷ ban kiểm tra Trung ương cho rằng: “Ủy ban kiểm tra các cấp phải đi vào cụ thể, thực hiện không có vùng cấm trong Đảng và cũng phải có thông báo thích hợp, công khai, không sợ việc đó ảnh hưởng đến đồng chí A, đồng chí B. Tôi nghĩ rằng đấy là nhân đạo. Bởi vì tất cả những người đã phạm vào những điều mà Nghị quyết Trung ương 4 chỉ ra thì nếu không cứu họ mà để tiếp tục sai phạm thì chính việc đó là làm cho cuộc đời của họ, gia đình của họ sẽ không tốt đẹp gì cả… Để làm việc này cũng không dễ dàng gì, có những lực cản. Nhưng tôi nghĩ rằng những qui định của Đảng và những kinh nghiệm của các đồng chí có hiện nay thì các đồng chí đầy đủ trí tuệ và bản lĩnh để làm”.

Những lời cảnh báo ấy được Đảng ta lắng nghe, kiên trì thực hiện và đã có kết quả cụ thể. Chúng ta không buông súng đầu hàng. Tuy vậy hồi ấy, nếu Trung ương Đảng chấp thuận đề nghị của Bộ Chính trị thì đã ngăn chặn được nhiều vụ việc không để đến mức nghiêm trọng như bây giờ. Nhiều người nhờ đó đã có thể tránh được sai phạm để hôm nay không phải ra tòa, nguồn lực công cũng không bị xà xẻo tham ô.

Gạt bỏ cảm xúc để thấy rõ, trong trân chiến hôm nay, chúng ta còn phải đối mặt với nhiều khó khăn, còn phải vượt qua không ít lực cản. Bản án tòa tuyên không chỉ là hình phạt nghiêm khắc đối với tội phạm mà còn đặt ra nhiều vấn đề về quản lý nhà nước và công tác cán bộ:

Một là, chúng ta cần tiếp thục hoàn thiện các quy định của luật pháp và thực thi giám sát chặt chẽ hoạt động của các tập đoàn doanh nghiệp nhà nước, chẳng hạn vì sao cứ làm dự án thủy điện là phải kèm theo khu biệt thự, sân tennis. Đối với các địa phương cần giám sát những quyết định đầu tư lớn, không nên để tình trạng nhiều tỉnh nghèo nhận trợ cấp từ Trung ương mà cứ muốn xây dựng sân golf, sòng bạc, khu nghỉ dưỡng.

Hai là, chúng ta cần phát huy dân chủ trong việc quyết định và điều hành các dự án đầu tư bất kể dự án đó sử dụng nguồn lực nhà nước hay xã hội hóa. Bởi qua vụ án này cho thấy, khi người đứng đầu quyết mà cả tập thể không ai dám nói khác thì khó tránh được sai lầm. Chưa kể nguy cơ thất thoát do lợi ích nhóm, đổ bể do tham nhũng. Dân chủ để kiểm soát quyền lực, đặc biệt là quyền lực sử dụng những nguồn lực lớn của đất nước.

Ba là, do mất dân chủ mà nhiều cán bộ mắc sai phạm, tham ô, làm ăn thua lỗ, thất thoát vẫn được luân chuyển, giới thiệu lên vị trí cao hơn, tiếp tục kéo bè, kết nhóm khuynh loát quyền lực nhà nước, dẫn tới tự diễn biến, tự chuyển hóa. Vì vậy công tác cán bộ cần quy định chặt chẽ không chỉ làm đúng quy trình mà cần có dân chủ thực sự trong cuộc chiến này.

Bốn, một vấn đề nữa tuy không lớn nhưng có tính chất bao trùm đó là chúng ta cần nâng cao năng lực trách nhiệm thực thi công vụ. Sai phạm, thua lỗ kéo dài mà thanh tra không thấy; tiêu cực tham nhũng lộng hành mà luật pháp bó tay. Như thế làm tê liệt mất sức chiến đấu, như thế là từng đảng viên cán bộ viên chức chưa hoàn thành nhiệm vụ. Nâng cao trách nhiệm thực thi công vụ trong cuộc chiến này phải song song với việc hoàn thiện cơ chế và thực thi có hiệu quả trên thực tế việc bảo vệ những người dám đấu tranh, dám tố giác sai phạm tham nhũng.